De Jager verbiedt provisies

02 november 2010

De Jager verbiedt provisies

Minister van Financiën Jan Kees de Jager wil het mes zetten in provisies die verzekeraars en banken betalen aan onafhankelijke tussenpersonen. Hij stuurt deze week een brief met voorstellen naar de Tweede Kamer.

Kern is de invoering van een wettelijk verbod op de betaling van provisies op een groot aantal financiële producten, zoals hypotheken, levensverzekeringen en pensioenen. Onafhankelijke tussenpersonen moeten direct worden betaald door de consument. Bij schadeverzekeringen blijft het systeem van provisies wel bestaan.

De voorstellen van De Jager behelzen een historische ommezwaai in de manier waarop de overheid de verhouding tussen verzekeraars, banken en tussenpersonen reguleert. Medio jaren negentig werd de hoogte van provisies juist wettelijk vrijgegeven. Geschat wordt dat er jaarlijks circa euro 1 mrd à euro 2 mrd aan provisies naar tussenpersonen vloeit.

Belang consument
Het verbod moet ertoe leiden dat onafhankelijke tussenpersonen zich alleen nog maar laten leiden door het belang van de consument. De provisiestromen tussen verzekeraars, banken en tussenpersonen hebben excessen als de woekerpolisaffaire in de hand gewerkt, omdat tussenpersonen worden gestimuleerd producten te verkopen die ongeschikt of te duur zijn voor consumenten.

De voorstellen van De Jager volgen op een evaluatie naar de effectiviteit van de wettelijke maatregelen die de afgelopen tijd zijn genomen om de ongewenste effecten van het provisiestelsel tegen te gaan. Deze evaluatie, uitgevoerd door onderzoeksbureau SEO, wijst uit dat de maatregelen wel enig effect hebben, maar niet leiden tot een daadwerkelijke cultuuromslag bij tussenpersonen.

Belangenverenigingen
De Jager volgt aanbevelingen van het Verbond van Verzekeraars en Adfiz, de grootste organisatie van tussenpersonen, die zijn weerstand tegen een verbod kortgeleden opgaf. Ook de Consumentenbond en de Vereniging Eigen Huis, die tot voor kort reserves hadden, steunen de voorstellen op hoofdlijnen. De twee belangenclubs zouden volgens bronnen nog wel garanties willen zien, zoals toezicht door bijvoorbeeld de AFM op de hoogte van de adviesvergoeding. De Autoriteit Financiële Markten zei kortgeleden al een voorstander te zijn van een provisieverbod.

Overgangsperiode
De verwachting is dat het door De Jager gewenste verbod begin 2013 van kracht wordt. Zowel het Verbond van Verzekeraars als de Adfiz pleit voor een overgangsperiode. Het provisieverbod zal grote gevolgen hebben voor het verdienmodel van tussenpersonen, dat toch al onder grote druk staat.

De Jager wil ook rekening houden met nieuwe Europese regelgeving, zoals de aanstaande herziening van de zogeheten Insurance Mediation Directive, waarin regels voor tussenpersonen staan.

De Jager wil provisies bij schadeverzekeringen niet verbieden, omdat de advieskosten bij deze producten anders te hoog worden. Zowel de Consumentenbond als het Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting (Nibud) heeft gewaarschuwd dat de toegankelijkheid van financieel advies voor consumenten met een lager inkomen in het gedrang kan komen als provisies worden verboden.

Bron: Het Financieele Dagblad, 12 oktober 2010